วัน นี้ เวลา 16:26 น. พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว และ สมด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี เสด็จ พระ ราชดำเนิน พร้อม ด้วย สมเด็จ พระ เจ้า ลูก เธอ เจ้า ฟ้า สิริวณารีรัต ราชกัญยา สมเด็จ พระ เจ้า ลูก ยา เธอ เจ้า ฟ้า ทีปังกร รัศมีโชติ มหาวชิโรตมังกูล สิริวิบูลราชกุมาร และ เจ้า คุณ พระ สินีนาถ พิราช กัลยาณี ไป ยัง อาคาร ภูมิสิริมังคลานุสรณ์ โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาติ ไทย โดย มี สมเด็จ พระ กณิษฐาธิราช เจ้า กรม สมเด็จ พระ เทพรัตรา ราชสุดา สยามบรมราชกุมารี สมเด็จ พระ เจ้า น้อง นาง เธอ เจ้า ฟ้า จุฬาภรวลักษณ์ อัครราชกุมารี กรม พระ ศรี
สวางควัฒ วรขัตติยราชนารี รอ เฝ้า ทูล ละออง ธุลี พระ บาท รับ เสด็จ ณ ชั้น 29 อาคาร ภูมิสิริมังคลานุสรณ์ จาก นั้น สมเด็จ พระ มหาวีรวงศ์ ผู้ ช่วย เจ้า อาวาส วัด ราชบพิต สถิต มหาสีมาราม นำ ขบวน เชิญ พระ บรมศพ สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง โดย มี คณะ แพทย์ และ พยาบาล ที่ ถวาย การ รักษา เชิญ พระ บรมศพ ลง จาก อาคาร ภูมิสิริมังคลานุสร แล้ว เชิญ พระ บรมศพ ขึ้น รถ ยนต์ หลวง ออก จาก โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาต ไทย ไป ยัง พระ บรมมหาราชวัง ใน กาล นี้ พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว และ
สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี เสด็จ พระ ราชดำเนิน พร้อม ด้วย พระ บรมวงศานุวงศ์ ประทับ รถ ยนต์ พระ ที่ นั่ง เสด็จ พระ ราชดำเนิน ตาม รถ ยนต์ หลวง เชิญ พระ บรมศพ ออก จาก โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาติ ไทย ทั้ง นี้ ตลอด เส้น ทาง ที่ ขบวน รถ ยนต์ พระ ที่ นั่ง เคลื่อน ผ่าน ตั้ง แต่ หน้า อาคาร ภูมิศิริมังคลานุสรณ์ รวม ถึง ทั่ว บริเวณ โดย รอบ ด้าน หน้า โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาติ ไทย ได้ มี ผสกนิกร ทุก หมู่ เหล่า จำนวน มาก ต่าง สวม ใส่ ชุด สี ดำ ไว้ ทุกข์ มา รอ เฝ้า ทู ละออง ธุลี พระ บาท ทรง เสด็จ สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินี
นาถ เพราะ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ด้วย ความ รัก และ อาลัย อย่าง หา ที่ สุด มิ ได้ ด้วย พระ ราชกรณียกิจ อัน น้อย ใหญ่ ของ พระ องค์ ล้วน เป็น อเนก อานนัน์ สร้าง คุณ อุปการ ต่อ ปวง ชน ชาว ไทย มา อย่าง ยาว นาน ทรง เปรียบ ดั่ง แม่ ของ แผ่น ดิน เมื่อ ขวัญ เชิญ พระ บรมศพ เคลื่อน ออก จาก โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาติ ไทย ไป ตาม ถนน อังรีดูนัง แล้ว เลี้ยว ขวา ออก ถนน พระราม ที่ 4 มุ่ง หน้า แยก 3 ญาติ เลี้ยว ขวา เข้า ถนน พญาไทย ที่ แยก ถนน พญาไทย เลี้ยว ซ้าย เข้า สู่ ถนน ศรีอยุธยา ผ่าน บริเวณ กอง พล ทหาร ม้า ที่ 2
รักษา พระ องค์ และ วัด เบญจมบพิต ดุสิษวนาราม ก่อน เลี้ยว ซ้าย เข้า ถนน ราชดำเนิน ถนน หน้า พระ ลาน เข้า สู่ พระ บรมมหาราชวัง ทาง ประตู วิเศษชัยศี รวม ระยะ ทาง ประมาณ 10 กม. ซึ่ง ตลอด เส้น ทาง ที่ ขบวน รถ ยนต์ เชิญ พระ บรมศพ เคลื่อน ผ่าน มี ผสกนิกร รอ เฝ้า ส่ง เสด็จ เป็น จำนวน มาก หลาย คน ร่ำ ไห้ ด้วย ความ โศก เศร้า โดย ขบวน รถ ยนต์ เคลื่อน ผ่าน ไป อย่าง ช้า ๆ เพื่อ ให้ พสกนิกร ได้ มี โอกาส เฝ้า ส่ง เสด็จ เป็น ครั้ง สุด ท้าย ทั้ง นี้ เมื่อ วัน ที่ 25 ตุลาคม 256 สำนัก พระ ราชวัง ได้ มี ประกาศ เรื่อง สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ
บรมราชชน กรณี พัน ปี หลวง สวรรคต ดัง ข้อ ความ ตอน หนึ่ง ว่า ตาม ที่ คณะ แพทย์ ผู้ ถวาย การ รักษา สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ได้ ขอ พระ ราชทาน กราบ บังคม ทูล เชิญ สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง เสด็จ พระ ราชดำเนิน ไป ประทับ ที่ โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาติ ไทย ตั้ง แต่ วัน ที่ 7 กันยายน พุทธศักราช 2562 เพื่อ ติด ตาม พระ อาการ ทาง ระบบ ต่าง ๆ ความ ทราบ ทั่ว กัน แล้ว นั้น ใน ช่วง ที่ ประทับ ที่ โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาติ ไทย สมเด็จ พระ
นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ทรง พับ ประชวน หลาย ครั้ง และ คณะ แพทย์ ตรวจ พบ ความ ผิด ปกติ ทาง ระบบ ต่าง ๆ ทำ ให้ คณะ แพทย์ ต้อง ถวาย การ รักษา อย่าง ต่อ เนื่อง ตั้ง แต่ วัน ที่ 17 ตุลาคม พุทธศักราช 256 สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ทรง พระ ประชวน จาก ภาวะ ติด เชื้อ ใน กระแส พระ โลหิต แม้ ว่า คณะ แพทย์ จะ ถวาย การ รักษา อย่าง สุด ความ สามารถ แล้ว แต่ พระ อาการ ทรุด หนัก ลง ตาม ลำดับ ถึง วัน ศุกร์ ที่ 24 ตุลาคม พุทธศักราช 256 เวลา 21:21
น เสด็จ สวรรคต ณ โรง พยาบาล จุฬาลงกรณ์ สภา กาชาติ ไป ด้วย พระ อาการ สงบ สิริ พระ ชนพรรษา ปี ที่ 93 สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ทรง เป็น ที่ ไว้ วาง พระ ราชหฤทัย ของ พระ บาท สมเด็จ พระ บรมชนกาธิเบศ มหาภูมิพลอดุลยเดช มหาราช บรมนาถบพิตร ให้ ทรง ปฏิบัติ พระ ราชกรณียกิจ ที่ สำคัญ ยิ่ง หลาย ประการ อาทิ ทรง เป็น ผู้ สำเร็จ ราชการ แทน พระ องค์ ทรง ดำรง ตำแหน่ง สภา นายก ิกา สภา กาชาติ ไทย นอก จาก นี้ ยัง ทรง แบ่ง เบา พระ ราชกิจ ใน การ ช่วย เหลือ ราษฎร ได้ เป็น อย่าง มาก อาทิ ทรง ก่อ ตั้ง
มูลนิธิ ส่ง เสริม ศิลปาชีพ ใน สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง และ ทรง ริ เริ่ม โครง การ พระ ราชดำริ ต่าง ๆ ทั่ว ประเทศ ซึ่ง ล้วน แล้ว แต่ ยัง ประโยชน์ มหาศาล แก่ ปวง ชน ชาว ไทย สืบ มา จน ทุก วัน นี้ เวลา 17:4 น. ขบวน รถ ยนต์ หลวง เชิญ พระ บรมศพ สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ผ่าน ประตู วิเศษชัยศี ประตู พิมาน ชัยศี ไป ยัง พระ ที่ นั่ง พิมารรัตยา ใน พระ บรมมหาราชวัง เพื่อ ถวาย น้ำ สงฆ์ พระ บรมศพ สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ
บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ณ ที่ นั้น ทูล กระหม่อม หญิง อุบลรัตน์ ราชกัญยา สิริวัฒนา พณวดี และ ท่าน ผู้ หญิง สิริกิตติยา เจนเซ่น เฝ้า ทู ละออง ธุลี พระ บาท รับ เสด็จ ใน กา นี้ พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ถวาย พระ ภูษา ตากรรม คลุม พระ บรมศพ จาก นั้น ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง ทอง น้อย สำหรับ พระ บรมศพ บูชา พระ พุทธรูป ประจำ พระ ชนมวา ของ สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว และ สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง ทอง น้อย ถวาย ราชสักการะ พระ
บรมศพ แล้ว ทรง พระ กรุณา โปรดเกล้า ปวด กระหม่อม ให้ พระ บรมวงศ์ศานุวงศ์ ถวาย น้ำ สงฆ์ ที่ พระ บาท พระ บรมศพ พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ทรง รับ หม้อ ทอง คำ ลาย กรีบ บัว บรรจุ น้ำ สงฆ์ พระ อบ แก้ว บรรจุ น้ำ ขมิ้น และ พระ อบ แก้ว บรรจุ น้ำ พระ สุคล ทรง สงฆ์ ที่ พระ อุระ บรมศพ ทรง หวี พระ เกศา ขึ้น ครั้ง หนึ่ง ทรง หวี ลง ครั้ง หนึ่ง แล้ว ทรง หวี ขึ้น อีก ครั้ง หนึ่ง และ ทรง หัก พระ สาง นั้น วาง ใน พาน ขณะ นั้น เจ้า พนักงาน ประคม สาง แรง แรอน แร ฝรั่ง ปี่ กอง ชนะ ปี่ พาทย ทหาร กอง เกียรติยศ พระ บรมโศพ ถวาย
ความ เคารพ ดุริยาง บรรเลง เพลง สรรเสริญ พระ บารมี ทหาร ปืน ใหญ่ ยิง ปืน ถวาย พระ เกียรติ นาที ละ 1 นัด ตลอด เวลา เมื่อ เชิญ พระ บรมศพ ลง พระ หีบ แล้ว พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ทรง วาง ซอง พระ ศรี ทอง คำ ลงยา บรรจุ ดอก บัว ตูม และ ธูป เทียน ที่ พระ อุรา พระ บรมศพ ทรง รับ แผ่น ทอง คำ จำ หลัก ลาย ดุล มี พระ กัน ปิด พระ พัก ทรง รับ พระชดา ทอง คำ ลงยา วาง ข้าง พระ เศียร พระ บรมศพ จาก นั้น ทรง พระ กรุณา โปรดเกล้า โปรด กระหม่อม ให้ ทหาร มหาด เล็ก ราชวัลภ รักษา พระ องค์ และ พระ ตำรวจ หลวง เชิญ พระ หีบ พระ บรมศพ ไป ยัง พระ
ที่ นั่ง ดุสิต มหาปราสาท พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว และ สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี และ พระ บรมวงศ์ศานุวงศ์ ทรง พระ ดำเนิน ตาม เมื่อ ประดิษฐาน พระ หีบ พระ บรมศพ บน พระ แท่น แว่น ฟ้า ทอง ประกอบ พระ โกศอง ใหญ่ ภาย ใต้ พระ เสวตฉัตร 9 ชั้น แวด ล้อม ด้วย เครื่อง สูง หัก ทอง ขวาง มี ชุม สาย ฉัตร 5 ชั้น บัง แทรก ฉัตร 7 ชั้น ต้น ไม้ ทอง เงิน ณ มุก ตะวัน ตก พระ ที่ นั่ง ดุสิต มหาปราสาท พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว และ สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี ทรง วาง พวง มาลา ที่ หน้า พระ โกศ พระ บรมศพ พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่
หัว ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง ราชสักการะ ทอง ลง ยา ราชาวดี และ ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง ทอง น้อย สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง ราชสักการะ ทองลง ยารอง และ ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง ทอง น้อย ต่อ จาก นั้น พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง นมัสการ พานทอง 2 ชั้น บูชา พระ พุทธรูป ประจำ พระ ชนมวาล ที่ หน้า พระ แท่น พระ นพปดล มหาเศวตฉัตร ทรง กราบ จาก นั้น ทรง ทอด พระ ไตร 11 ไร พระ สงฆ์ สดับ ทรง หลั่ง ทักษิโนทก พระ สงฆ์ ถวาย อนุโมทนา เสร็จ แล้ว ทรง ทอด ผ้า ไตร 11 ไร จำนวน 2 เที่ยว แล้ว ทรง พระ กรุณา
โปรดเกล้า โปรด กระหม่อม ให้ สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี สมเด็จ พระ กณิษฐาธิราช เจ้า กรม สมเด็จ พระ เทพรัตน ราชสุดา สยามบรมราชกุมารี และ ทูล กระหม่อม หญิง อุบลรัตน์ราชกัญยา สิริวัฒนา ทรง ทอด ผ้า ไตร จน ครบ 93 ไตร เท่า พระ ชมพรรษา สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี ต่อ จาก นั้น พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ทรง จุด ธูป เทียน เครื่อง บูชา กระบะ มุก ที่ หน้า พระ แท่น เตียง พระ พิธี ธรรม สวด พระ อภิธรรม ด้าน ตะวัน ออก และ ด้าน ตะวัน ตก ณ มุก เหนือ พระ ที่ นั่ง ดุสิทิ มหาปราสาท แล้ว ทรง บำเพ็ญ พระ
ราชกุศล สวด พระ อภิธรรม พระ บรมศพ เมื่อ ครบ 4 จบ พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว ทรง ทอด ผ้า ไตร พระ ราชา คณะ 1 รูป ที่ จะ ถวาย อดิเรก และ พระ พิธี ธรรม สวด พระ อภิธรรม 8 รูป พระ สงฆ์ สดับ พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว และ สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี ทรง หลัง ทักษิโนทก พระ สงฆ์ ถวาย อนุโมทนา ถวาย อดิเรก ถวาย พระ พรลา แล้ว เสด็จ พระ ราชดำเนิน ไป หน้า เครื่อง นมัสการ หน้า พระ แท่น พระ นพปดล มหาเศวตฉัตร ทรง กราบ พระ บาท สมเด็จ พระ เจ้า อยู่ หัว และ สมเด็จ พระ นาง เจ้า พระ บรมราชินี เสด็จ พระ ราชดำเนิน ไป หน้า พระ โกศ พระ บรมศพ ทรง กราบ
สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ทรง เป็น บุคคล ที่ ยิ่ง ใหญ่ เป็น หลัก ชัย ของ ชาติ ที่ พสกนิกร ต่าง เคารพ รัก และ เทิด ทูล ยิ่ง ประดุจ ดั่ง แม่ ของ แผ่น ดิน ซึ่ง ตลอด ระยะ เวลา ยาว นาน หลาย ทศวรรษ ทุก ช่วง เวลา ใน ความ ทรง จำ ของ ปวง ชน ชาว ไทย ด้วย พระ ราชกรณียกิจ นาน ประการ ที่ ทรง ช่วย แบ่ง เบา พระ ราชภาระ อัน น้อย ใหญ่ ของ พระ บาท สมเด็จ พระ บรมชนกาธิเบศ มหาภูมิพลอดุลยเดช มหาราช บรมนาถมพิตร ล้วน เป็น คุณ อเนก อนันท์ ต่อ บ้าน เมือง ทาง ด้าน การ ทหาร ทรง มี บท บาท สำคัญ ใน การ ส่ง เสริม ขวัญ กำลัง ใจ
แก่ ทหาร ตำรวจ และ เจ้า หน้า ที่ ผู้ ปฏิบัติ หน้า ที่ เพื่อ ปก ป้อง ชาติ บ้าน เมือง โดย ทรง ดำรง ตำแหน่ง เป็น ผู้ บังคับ การ พิเศษ ของ หน่วย ทหาร หลาย หน่วย ซึ่ง เป็น เครื่อง แสดง ถึง ความ สัมพันธ์ อัน แน่น แฟ้น ระหว่าง พระ องค์ กับ กอง ทัพ ไทย ไม่ เพียง เท่า นี้ ยัง มี พระ ราชดำริ ใน การ ริ เริ่ม โครง การ ต่าง ๆ ล้วน ก่อ ให้ เกิด คุณประโยชน์ ต่อ ประเทศ ชาติ ช่วย ให้ ราษฎร ได้ พ้น จาก ความ ยาก จน พึ่ง พา ตน เอง ได้ และ ร่วม การ รักษา ทรัพยากร ธรรมชาติ ตลอด จน มรดก ศิลปะวัฒนธรรม ของ ชาติ โดย เฉพาะ ทรง เป็น
ผู้ นำ ริ เริ่ม สนับสนุน ฟื้น ฟู และ สืบ ทอด งาน ศิลปะ แขนง ต่าง ๆ ของ ไทย มิ ให้ เสริม ศูนย์ เป็น มรดก ทาง วัฒนธรรม คู่ แผ่น ดิน ไทย สืบ มา ตราบ ทุก วัน นี้ ดัง พระ ราชดำรัส ความ ตอน หนึ่ง ว่า หาก ย้อน นึก ถึง อายุ ของ ชาติ ไทย ซึ่ง เป็น ชาติ เก่า แก่ สืบ พัน มา ช้า นาน นับ พัน ปี ด้วย แล้ว จะ เห็น ได้ ว่า บรรพ สร้าง สม สิ่ง ที่ ดี ที่ เป็น ประโยชน์ ไว้ ให้ เรา ลูก หลาน และ แม้ โลก สิ่ง นี้ ก็ คือ วัฒนธรรม ของ เรา นั่น เอง ทุก คน จึง ควร ภูมิ ใจ ใน เผ่า พันทย และ วัฒนธรรม อัน เก่า แก่ ของ เรา และ สำนึก ว่า เป็น หน้า ที่ โดย ตรง ที่ จะ รักษา และ
ดำรง อยู่ ได้ ตลอด ไป ประกาศ สำนัก พระ ราชวัง เรื่อง การ ถวาย สักการะ พระ บรมศพ สมด็จ พระ นาง เ้า สิริกิต พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ด้วย สำนัก พระ ราชวัง ได้ รับ พระ ราชทาน พระ บรมราชานุญาต ใน การ เข้า ถวาย สักการะ พระ บรมศพ สมเด็จ พระ นาง เจ้า สิริกิติ์ พระ บรมราชินีนาถ พระ บรมราชชนนี พัน ปี หลวง ดัง นี้ 1 พระ ราชทาน พระ บรมราชานุญาต ให้ ประชา ชน ทั่ว ไป เข้า ถวาย สักการะ เบื้อง หน้า พระ ฉายาลักษณ์ ณ ศาลา สหทัย สมาคม ใน พระ บรมมหาราชวัง ทุก วัน เวลา 8:30 น. ถึง 16:00 น. เริ่ม ตั้ง แต่ วัน จันทร์ ที่ 27 ตุลาคม 256
ใน การ นี้ ได้ จัด สมุด หลวง ลง นาม ถวาย ความ อาลัย ไว้ ณ ที่ นี้ ด้วย 2 พระ ราชทาน พระ บรมราชานุญาต ให้ ประชา ชน ได้ เข้า เฝ้า ทูล ละออง ธุลี พระ บาท กราบ ถวาย บังคม พระ บรมศพ ณ พระ ที่ นั่ง ดุสิต มหาปราสาท ภาย หลัง จาก การ พระ ราชพิธี ทรง บำเพ็ญ พระ ราชกุศล ครบ 15 วัน ทุก วัน เวลา 9:00 น-21:00 น. เริ่ม ตั้ง แต่ วัน อาทิตย์ ที่ 9 พฤศจิกายน 256 3 พระ ราชทาน พระ บรมราชานุญาต ให้ ราชสกุล คณะ องคมนตรี คณะ รัฐบาล คณะ บุคคล ส่วน ราชการ รัฐวิสาหกิจ ภาค เอกชน และ ประชา ชน ทั่ว ไป ร่วม เป็น เจ้า ภาพ บำเพ็ญ พระ ราชกุศล สวด พระ
อภิธรรม พระ บรมศพ ภาย หลัง จาก การ พระ ราชพิธี ทรง บำเพ็ญ พระ ราชกุศล ครบ 100 วัน จึง ประกาศ มา เพื่อ ทราบ โดย ทั่ว กัน สำนัก พระ ราชวัง 26 ตุลาคม พ.ธศักราช
